Cách Tính Phí Demurrage Detention Storage Chuẩn Nhất Trong Vận Tải Biển

Nội dung bài viết được cố vấn chuyên môn bởi Thầy Hoàng Anh Đức - Giám đốc Công ty Cổ Phần Xuất Nhập Khẩu 4GS Việt Nam - Giảng viên khóa học xuất nhập khẩu thực tế tại Trung tâm Lê Ánh.

Demurrage, Detention và Storage là ba nhóm chi phí dễ nhầm lẫn khi làm hàng container đường biển. Chỉ cần chậm lấy một container nhập khẩu hoặc trả vỏ rỗng vài ngày, doanh nghiệp có thể phát sinh đồng thời nhiều khoản phí.

Điểm quan trọng không phải chỉ nhớ “DEM ở cảng, DET ngoài cảng”, mà cần xác định chính xác Free Time bao nhiêu ngày, thời điểm bắt đầu – kết thúc tính phí, biểu phí từng giai đoạn và chính sách của hãng tàu/cảng áp dụng cho lô hàng.

Bài viết dưới đây phân biệt DEM, DET, Storage và hướng dẫn cách tính qua các tình huống thực tế.

>>>>> Xem thêm: Phụ phí trong vận chuyển quốc tế

1. Demurrage, Detention Và Storage Là Gì?

1.1 Demurrage (DEM) là gì?

Demurrage – DEM thường được hiểu là khoản phí phát sinh khi container của hãng tàu nằm tại cảng, terminal hoặc depot vượt quá khoảng Free Time được thỏa thuận.

Đối với hàng nhập khẩu, có thể hiểu theo quy trình đơn giản:

Tàu đến → Container được dỡ xuống cảng → Free Time DEM → Gate-out container → Đưa hàng về kho

Nếu container chưa được lấy ra khỏi terminal sau khi hết Free Time DEM, khoản Demurrage có thể bắt đầu phát sinh theo biểu phí áp dụng.

Đơn vị thu phí DEM: Hãng tàu (Shipping Line).

Hàng nhập: Tính từ lúc container dỡ từ tàu xuống bãi cho đến khi chủ hàng lấy hàng/kéo container ra khỏi bãi cảng.

Hàng xuất: Tính từ lúc container có hàng được hạ tại bãi cho đến khi tàu chạy (vượt quá thời gian cut-off/closing time quy định).

Ví dụ:

Hãng tàu cho 5 ngày Free Time DEM. Container nằm tại terminal 8 ngày thuộc khoảng thời gian tính DEM theo chính sách của lô hàng.

Số ngày vượt Free Time: 8 - 5 = 3 ngày

Nếu đơn giá áp dụng là 500.000 đồng/container/ngày:

DEM = 3 × 500.000 = 1.500.000 đồng

Đây chỉ là ví dụ minh họa. Thực tế cần sử dụng biểu phí và quy tắc đếm ngày của hãng tàu áp dụng cho lô hàng.

1.2 Detention (DET) là gì?

Detention – DET là khoản phí liên quan đến thời gian chủ hàng giữ container của hãng tàu bên ngoài cảng, terminal hoặc depot vượt Free Time.

Đối với hàng nhập khẩu, DET thường liên quan đến khoảng thời gian:

Gate-out container đầy → Chở về kho → Rút hàng → Trả container rỗng

Nếu chủ hàng trả container rỗng sau thời hạn miễn phí DET, phí Detention có thể phát sinh.

Đơn vị thu: Hãng tàu (Shipping Line).

Hàng nhập: Tính từ lúc chủ hàng kéo container có hàng rời khỏi cảng về kho cho đến khi trả vỏ container rỗng về lại depot/bãi chỉ định.

Hàng xuất: Tính từ lúc chủ hàng lấy vỏ container rỗng từ depot về kho đóng hàng cho đến khi hạ container đã đóng hàng về lại bãi cảng.

Ví dụ:

Container gate-out ngày 10/9. Theo quy tắc áp dụng cho lô hàng, khách hàng có 5 ngày Free Time DET nhưng tới ngày 18/9 mới hoàn trả container rỗng.

Giả sử theo cách đếm ngày của hãng tàu, số ngày tính DET vượt Free Time là 3 ngày và đơn giá là 600.000 đồng/ngày:

DET = 3 × 600.000 = 1.800.000 đồng

Khi xử lý thực tế, không nên tự suy ra số ngày chỉ từ phép trừ ngày trên lịch. Cần kiểm tra hãng tàu tính ngày gate-out, ngày trả rỗng, cuối tuần và ngày lễ ra sao.

1.3 Storage là gì?

Storage là khoản phí liên quan đến container hoặc hàng hóa sử dụng không gian của cảng, terminal hoặc depot vượt thời gian miễn phí được áp dụng.

Storage dễ bị nhầm với Demurrage vì cả hai đều có thể xuất hiện khi container còn nằm tại terminal.

Đơn vị thu: Cảng biển / Đơn vị kinh doanh hạ tầng cảng (Terminal/Depot).

Lưu ý: Khác với DEM/DET do hãng tàu quy định, phí Storage do ban quản lý cảng áp dụng trực tiếp theo biểu giá công khai của cảng đó.

Có thể hiểu ngắn gọn:

DEM: thường gắn với thời gian sử dụng container của carrier bên trong terminal quá Free Time.
Storage: gắn với sử dụng không gian/cơ sở lưu trữ của terminal, cảng hoặc depot quá thời gian miễn phí.

Tuy nhiên, cách thu phí trên thực tế không hoàn toàn giống nhau ở mọi hãng tàu và mọi cảng. Storage có thể được terminal/cảng tính riêng hoặc nằm trong cơ chế tính phí của carrier tùy thị trường.

Vì vậy, khi kiểm tra invoice, cần đọc tên charge, tariff và điều kiện áp dụng thay vì mặc định mọi trường hợp đều giống nhau.

>> Học xuất nhập khẩu ở đâu tốt nhất

2. Phân Biệt DEM, DET Và Storage

Đây là bảng nên dùng để xác định nhanh ba loại phí:

Cách nhớ đơn giản đối với hàng nhập khẩu:

Container còn ở terminal quá hạn → nghĩ đến DEM/Storage.

Container đã ra khỏi terminal nhưng chưa trả vỏ đúng hạn → nghĩ đến DET.

Tuy nhiên, đây chỉ là cách ghi nhớ nghiệp vụ. Khi tính tiền thực tế, tariff và điều khoản của từng carrier/terminal mới là căn cứ cần kiểm tra.

3. Cách Tính Phí Demurrage, Detention, Storage Chuẩn Xác Nhất

3.1. Nguyên tắc đếm ngày Free Time

Thời gian miễn phí (Free Time): Là khoảng thời gian hãng tàu hoặc cảng cho phép chủ hàng lưu giữ container/bãi mà không phải trả thêm phí.

Quy tắc tính: Free Time được tính theo ngày lịch (Calendar Days), nghĩa là bao gồm cả ngày Thứ 7, Chủ Nhật và các ngày nghỉ Lễ/Tết.

Combined Free Time: Một số hãng tàu áp dụng cộng gộp thời hạn miễn phí DEM & DET (ví dụ: 14 days Combined DEM/DET), cho phép chủ hàng linh hoạt phân bổ thời gian lưu bãi và lưu kho.

3.2 Cách Tính Phí Demurrage – DEM

Số ngày DEM tính phí = Số ngày DEM thực tế - Free Time DEM

Sau đó:

Phí DEM = Số ngày DEM tính phí × Đơn giá DEM

Tuy nhiên, nhiều hãng tàu áp dụng progressive tariff – đơn giá tăng theo từng khoảng ngày.

Ví dụ 1: DEM có một mức giá

Giả sử:

Thời gian thuộc khoảng DEM: 9 ngày

Free Time: 5 ngày;

Đơn giá sau Free Time: 500.000 đồng/ngày.

Số ngày tính phí:

9 - 5 = 4 ngày

Phí DEM:

4 × 500.000 = 2.000.000 đồng

Ví dụ 2: DEM tính theo nhiều bậc

Giả sử hãng tàu quy định:

Container nằm trong khoảng DEM tổng cộng 13 ngày.

Số ngày phải trả:

• Ngày 1–5: 0 đồng;
• Ngày 6–10: 5 × 500.000 = 2.500.000 đồng;
• Ngày 11–13: 3 × 800.000 = 2.400.000 đồng.

Tổng DEM = 4.900.000 đồng

Sai lầm thường gặp là lấy toàn bộ 8 ngày quá hạn nhân với mức giá cao nhất. Khi tariff chia bậc, cần tách số ngày thuộc từng bậc.

3.3 Cách Tính Phí Detention – DET

Cách tính DET về nguyên tắc cũng dựa trên Free Time và tariff:

Số ngày DET tính phí = Thời gian DET thực tế - Free Time DET

Phí DET = Σ (Số ngày của từng bậc × Đơn giá tương ứng)

Ví dụ tính DET hàng nhập khẩu

Giả sử:

• Container đã gate-out khỏi cảng;
• Free Time DET: 5 ngày;
• Tổng thời gian giữ container thuộc khoảng DET: 10 ngày.

Chi phí:

Ngày 6–8:

3 × 600.000 = 1.800.000 đồng

Ngày 9–10:

2 × 900.000 = 1.800.000 đồng

Tổng DET = 3.600.000 đồng

Nếu doanh nghiệp trả rỗng sớm hơn, số ngày tính DET giảm tương ứng.

3.4 Cách Tính Storage Charge

Storage thường được tính dựa trên thời gian container/hàng chiếm dụng không gian của cảng, terminal hoặc depot vượt thời gian miễn phí.

Công thức minh họa:

Storage = Σ (Số ngày tính phí của từng bậc × Đơn giá Storage tương ứng)

Ví dụ giả định:

• Free Storage: 3 ngày;
• Container lưu tại terminal: 8 ngày;
• Ngày 4–6: 300.000 đồng/ngày;
• Ngày 7 trở đi: 500.000 đồng/ngày.

Chi phí:

Ngày 4–6:

3 × 300.000 = 900.000 đồng

Ngày 7–8:

2 × 500.000 = 1.000.000 đồng

Tổng Storage = 1.900.000 đồng

Mức phí trên chỉ dùng để minh họa phương pháp tính. Biểu phí Storage thực tế cần lấy từ terminal/cảng hoặc carrier theo chính sách áp dụng.

4. DEM, DET Hàng Nhập Và Hàng Xuất Tính Thế Nào?

Người mới thường chỉ học DEM/DET theo hàng nhập, nhưng hai loại phí này có thể phát sinh ở cả chiều xuất và nhập.

Đối với hàng nhập khẩu

Quy trình có thể hình dung:

Tàu đến → Discharge → Container nằm terminal → Gate-out container đầy → Rút hàng → Trả container rỗng

DEM thường gắn với khoảng container ở terminal vượt Free Time.

DET thường gắn với khoảng container ở ngoài terminal, từ khi lấy container đầy đến khi trả container rỗng vượt Free Time.

Đối với hàng xuất khẩu

Quy trình ngược lại:

Lấy container rỗng → Đóng hàng → Gate-in container đầy → Chờ xếp tàu → Tàu chạy

DET có thể phát sinh nếu shipper lấy container rỗng quá sớm và giữ bên ngoài terminal vượt Free Time.

DEM có thể phát sinh nếu container đầy được gate-in quá sớm hoặc nằm tại terminal vượt thời gian miễn phí trước khi được xếp lên tàu.

Đây là lý do nhân viên xuất nhập khẩu cần quản lý sát Empty Pick-up Date, Gate-in, CY Cut-off và ETD chứ không chỉ quan tâm ngày tàu chạy.

5. Vì Sao Doanh Nghiệp Thường Phát Sinh DEM/DET?

DEM/DET không phải lúc nào cũng xuất phát từ một lỗi duy nhất. Các nguyên nhân thường gặp gồm:

Chậm hoàn thành thủ tục hải quan: hồ sơ chưa đầy đủ, cần kiểm tra chuyên ngành, phân luồng hoặc phát sinh yêu cầu bổ sung khiến container chưa thể lấy ra đúng kế hoạch.

Chứng từ về muộn hoặc sai: vận đơn, lệnh giao hàng và các hồ sơ liên quan chưa hoàn thiện có thể làm chậm quá trình nhận hàng.

Thiếu phương tiện vận tải: doanh nghiệp chưa bố trí được xe đầu kéo hoặc lịch lấy container không phù hợp.

Kho chưa sẵn sàng nhận hàng: container đã được kéo khỏi cảng nhưng không thể rút hàng nhanh, dẫn đến chậm trả vỏ và phát sinh DET.

Trả sai depot hoặc depot quá tải: hãng tàu chỉ định địa điểm trả container nhưng kế hoạch trả rỗng không được cập nhật kịp thời.

Lấy container rỗng quá sớm đối với hàng xuất: Free Time DET bắt đầu chạy trong khi ngày đóng hàng hoặc lịch tàu còn xa.

Tàu delay/roll: container xuất đã gate-in nhưng lịch xếp tàu thay đổi có thể làm thời gian container tại terminal kéo dài. Trường hợp này cần kiểm tra chính sách cụ thể và khả năng xin miễn/giảm phí.

6. 7 Cách Hạn Chế Phí DEM, DET Và Storage

6.1. Kiểm tra Free Time ngay khi nhận booking

Đừng chờ tới lúc container đến cảng mới hỏi Free Time. Nhân viên cần xác định trước số ngày DEM, DET hoặc Combined D&D được cấp.

6.2. Đàm phán thêm Free Time khi cần

Lô hàng cần kiểm tra chuyên ngành, thời gian rút hàng dài hoặc địa điểm kho xa cảng nên cân nhắc đàm phán thêm Free Time trước khi booking được xác nhận.

6.3. Theo dõi ETA và lịch tàu

ETA thay đổi ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch chứng từ, hải quan, xe và kho.

6.4. Chuẩn bị chứng từ trước khi tàu đến

Kiểm tra B/L, Invoice, Packing List, C/O, giấy phép và hồ sơ kiểm tra chuyên ngành sớm để hạn chế chậm thông quan.

6.5. Lập kế hoạch xe và kho đồng bộ

Lấy container ra sớm nhưng không thể rút hàng cũng chưa chắc tiết kiệm chi phí vì DEM có thể giảm nhưng DET lại tăng.

6.6. Theo dõi ngày trả container rỗng

Sau khi rút hàng, cần ưu tiên hoàn trả container đúng depot và trong Free Time DET.

6.7. Lưu bằng chứng khi có sự cố

Khi phát sinh nguyên nhân khách quan như terminal không nhận vỏ, depot đóng cửa, hệ thống lỗi hoặc carrier thay đổi chỉ định, cần lưu email, screenshot, EIR và các bằng chứng liên quan để phục vụ yêu cầu xem xét phí.

Hãng tàu đầu xuất thì quyết định DEM/DET đầu xuất, hãng tàu đầu nhập thì quyết định DEM/DET đầu nhập.

7. Phí Demurrage, Detention và Despatch trong nghiệp vụ thuê tàu chuyến

Phí Despatch

Nếu người đi thuê tàu hoàn thành công việc bốc hàng hoặc dỡ hàng sớm hơn thời gian cho phép, thì được hưởng tiền thưởng bốc hoặc dỡ hàng nhanh (Despatch money).

Phí Demurrage

Ngược lại, người đi thuê tàu hoàn thành công việc bốc hoặc dỡ hàng chậm hơn thời gian cho phép, thì bị phạt bốc dỡ hàng chậm (Phí Demurrage).
Mức tiền thưởng thông thường chỉ bằng 1/2 mức tiền phạt.
Nguyên tắc của phạt bốc dỡ chậm là “Khi bị phạt thì luôn luôn bị phạt” (once on demurrage, always on demurrage), tức là một khi đã phạt thì những ngày tiếp theo kể cả ngày chủ nhật, ngày lễ, ngày xấu trời đều bị phạt.

Tiền thưởng lại có thể quy định theo hai trường hợp: thưởng cho tất cả thời gian tiết kiệm được (for all time saved) hoặc chỉ thưởng cho thời gian làm việc tiết kiệm được (for working time saved).

Phí Detention

Là quy định vê tiền phạt đối với trường hợp:

Tàu đến cảng bốc rồi mà hàng hóa chưa sẵn sàng để bốc

Tàu đến cảng dỡ rồi mà chứng từ chưa được sẵn sàng xuất trình.

Phí STORAGE

STORAGE time hay Phí STORAGE cũng là phí lưu bãi nhưng là phí do cảng thu từ chủ hàng, còn demurrage và detetion là do hãng tàu thu từ chủ hàng. Phí này thông thường không nằm chung với Demurrage và dễ gây tranh cãi từ phía hãng tàu và chủ hàng. Phí phạt Storage thường ít hơn phí Demurrage và cũng không quá cao. Tuy nhiên, chủ hàng cũng cần nắm rõ đều này để tính toán vào chi phí XNK của mình.

Ví dụ: Storage ở cảng Cát Lái là free 07 days đối với hàng container nhập – cont thường (với hàng xuất tuỳ thoả thuận với từng hãng tàu) kể ngày hàng nhập vào bãi của cảng. Sau đó, phạt 34.000/cont 20’/ngày.

Nếu chủ hàng không lấy hàng ra khỏi cảng đúng thời hạn thì vừa phải chịu phí DEM từ hãng tàu, vừa phải chịu Storage từ cảng.

>>>> Bài viết liên quan: Nghiệp vụ Chiết khấu bộ chứng từ trong thanh toán LC 

Trên đây là những thông tin liên quan đến các loại phí Demurrage, Detention, Storage. Bài viết có sự cố vấn, phân tích về việc ứng dụng trong thực tiễn của Giảng viên tại Xuất nhập khẩu Lê Ánh.

Xuất nhập khẩu Lê Ánh không chỉ là đơn vị đào tạo khóa học xuất nhập khẩu ở Hà Nội và Khóa học xuất nhập khẩu tại TPHCM, Khóa học xuất nhập khẩu online, khóa học logistics thực tế cho người mới bắt đầu, trung tâm tập trung đào tạo chuyên sâu giúp học viên nâng cao chuyên môn ở từng vị trí công việc cụ thể thông qua các khóa học XNK chuyên sâu như: 

• Khóa học Khai báo Hải quan
• Khóa Học Báo cáo Quyết toán Hải quan
• Khóa học Chứng nhận Xuất xứ Hàng hóa (Khóa học C/O)
• Khóa học Thanh toán Quốc tế
• Khóa học Mua hàng Thực chiến
• Khóa Học Sale Xuất khẩu- Nghệ thuật Bán hàng Quốc tế
• Khóa học Chứng từ Xuất nhập khẩu & Logistics
• Khóa học Khởi nghiệp Kinh doanh Xuất nhập khẩu
• Khóa học Tra mã HS
• Khóa học Sale Logistics
• Khóa Học Ôn thi Chứng chỉ CDCS
• Khóa học Xuất nhập khẩu Thực tế dành cho Doanh nghiệp (Inhouse)

Hotline: 0904.84.8855/0966.199.878

Ngoài các khóa học xnk - logistics chất lượng thì trung tâm Lê Ánh còn cung cấp các khóa học kế toán online - offline, khóa học hành chính nhân sự tại Hà Nội, TPHCM và học online chuyên nghiệp chất lượng tốt nhất hiện nay.

Thực hiện bởi: XUẤT NHẬP KHẨU LÊ ÁNH - TRUNG TÂM ĐÀO TẠO XUẤT NHẬP KHẨU THỰC TẾ HÀNG ĐẦU VIỆT NAM